Cập nhật: · Tác giả: Máy văn phòng Việt Nhật
Hơn 15 năm lăn lộn mua bán và sửa chữa thiết bị văn phòng, tôi gặp không ít trường hợp bo mạch điều khiển cháy đen chỉ vì quạt làm mát chết ngắc mà thợ không hay biết. Dòng máy photocopy công nghiệp khi hoạt động liên tục sẽ sinh ra lượng nhiệt cực lớn từ cụm sấy và bo nguồn. Biết cách kiểm tra quạt tản nhiệt máy photocopy giúp bạn bắt đúng bệnh, ngăn chặn nguy cơ nát máy và tiết kiệm tiền triệu thay linh kiện.

Tầm quan trọng của kiểm tra quạt tản nhiệt máy photocopy
Hệ thống quạt trong máy photo gánh vác nhiệm vụ hút khí nóng từ khối quang học, hộp cấp mực và cụm sấy xả ra môi trường. Thiết bị thiếu luồng đối lưu khí sẽ bị quá nhiệt lập tức. Mực in dễ vón cục làm nghẹt ống dẫn mực. Nhông truyền động bằng nhựa biến dạng, tạo ra tiếng kêu rít khó chịu khi quay. Việc chủ động rà soát dàn quạt làm mát định kỳ là yêu cầu bắt buộc để giữ máy chạy mượt, ổn định suốt ca làm việc dài.
Dấu hiệu nhận biết quạt kẹt trục hoặc cuộn dây bị cháy
Mỗi khi cắm điện vận hành, bạn cần tập trung giác quan để quan sát máy. Một cái quạt hỏng thường phát ra tín hiệu nhận biết rất rõ trước khi máy chết hẳn.
Thứ nhất là tiếng ồn cơ khí. Khi bạc đạn khô mỡ hoặc bụi bám ken dày, quạt sẽ gầm rú hoặc kêu re re ngắt quãng. Lâu ngày, bụi giấy cùng cặn mực bện chặt quanh trục làm cánh quạt bị oẹo, kẹt cứng hoàn toàn.
Thứ hai là mùi khét lẹt đặc trưng của nhựa cháy và cuộn dây đồng quá nhiệt. Nếu chạm tay vào sườn máy khu vực bo nguồn thấy nóng rực trên 60°C, chắc chắn luồng khí lưu thông đã ngừng hoạt động.
Thứ ba là máy liên tục báo lỗi code nhảy loạn xạ trên màn hình. Hộp sấy báo quá nhiệt ảo hoặc cảm biến nhiệt cụm gương quét ghi nhận nhiệt độ buồng máy vượt ngưỡng an toàn.
Quy trình kiểm tra quạt tản nhiệt máy photocopy thực tế
Đừng vội tháo tung cả vách máy ra ngay. Hãy làm việc tuần tự có phương pháp từ phần mềm đến phần cứng để tiết kiệm công sức.
Kích hoạt cưỡng bức từ chế độ Service Mode
Đa phần các dòng máy văn phòng Ricoh, Toshiba hay Canon đều cho phép thợ test motor và quạt bằng lệnh trong chế độ kỹ thuật (SP Mode). Bạn vào chế độ bảo trì, chọn mục Output Check, gõ đúng mã tải của quạt làm mát rồi nhấn Execute. Quạt tốt sẽ lập tức rít gió quay hết tốc lực. Nếu quạt nằm im lìm hoặc nhích một chút rồi ngắt, phần cứng quạt hoặc đường cấp điện đang gặp sự cố.
Đo điện áp cấp và điện trở cuộn dây quạt
Khi lệnh kiểm tra phần mềm thất bại, bạn bắt buộc phải đo sống bằng đồng hồ VOM. Mở vách sau của máy, tìm jack cắm của quạt trên bo mạch điều khiển hoặc cụm kết nối trung gian.
Vặn thang đo điện áp một chiều DC 50V. Bật máy, đo chân cấp nguồn trên bo mạch. Mức áp danh định thường là 12V hoặc 24V tùy vị trí. Nếu áp ra đủ nhưng quạt không quay, quạt đã hỏng. Tiếp tục rút jack quạt ra ngoài, chỉnh đồng hồ về thang đo điện trở Ohm. Quạt còn sống cuộn dây sẽ cho giá trị trở kháng từ vài chục đến vài trăm Ohm. Đồng hồ chỉ vô cực chứng tỏ cuộn dây bị cháy đứt ngầm.
Bộ phận cánh quạt này đóng vai trò quyết định trong việc hỗ trợ hệ thống tản nhiệt toàn bộ thân máy, không được để bụi giấy bám quá 1mm trên cánh.
Bảng thông số chẩn đoán quạt theo dòng máy
| Dòng máy | Vị trí quạt | Điện áp chuẩn | Mã lỗi thường gặp |
|---|---|---|---|
| Ricoh Aficio MP 4002/5002 | Quạt hút sấy & bo nguồn | 24V DC | SC530, SC531 |
| Toshiba e-Studio 657/857 | Quạt xả hộp quang, quạt ozone | 24V DC | F100, C410 |
| Canon imageRUNNER ADV | Quạt làm mát main board | 12V DC | E000, E014 |
| Konica Minolta Bizhub | Quạt thông gió hộp mực thải | 24V DC | C-2401, C-2402 |
Cảnh báo sai sót chết người khi thay thế và đấu nối quạt
Rất nhiều thợ cẩu thả khi đi làm máy bãi hoặc máy cho thuê thường mắc thói quen cắt dây đấu nối trực tiếp thay vì bấm cos chuẩn. Nguy hiểm nhất là việc đấu sai cực tính âm dương. Quạt DC tích hợp sẵn mạch điều tốc bên trong, cắm ngược chiều chân 24V là chết luôn IC dán trên quạt, thậm chí chạm chập giật ngược về làm nổ transistor kích trên bo vi xử lý chính.
Một lỗi tai hại khác là lấy quạt máy tính 12V 0.15A chế tạm vào đường nguồn 24V của máy photocopy Ricoh. Quạt sẽ quay rú lên vài giây rồi nổ tụ khét mù, bốc khói mịt mù trong phòng khách hàng. Cần chọn quạt đúng kích thước khung (thường là 80x80mm hoặc 120x120mm), đúng điện áp và đủ lưu lượng gió CFM.
Cách xử lý và bảo dưỡng định kỳ giúp máy chạy mượt
Khi trục quạt bị bó cơ do đóng bụi bẩn nhưng cuộn điện chưa đứt, bạn hoàn toàn có thể bóc tem mặt sau, vệ sinh lõi từ và châm 1 giọt dầu máy may loại tốt vào bạc thau. Đừng dùng RP7 xịt thẳng vào mô tơ vì chất tẩy này sẽ làm khô sạch lớp mỡ bôi trơn vĩnh viễn, khiến quạt kẹt cứng chỉ sau 3 ngày.
Hàng tháng khi đi vệ sinh máy cho khách thuê, lấy chổi sơn quét sạch cánh quạt và dùng máy thổi bụi thông thoáng họng gió. Luồng gió lưu thông mát rượi chính là lá chắn bảo vệ tuổi thọ các cụm sấy đắt đỏ.
Kinh nghiệm thực chiến bảo vệ dàn máy
Quy trình kiểm tra quạt tản nhiệt máy photocopy đòi hỏi tính cẩn thận và quan sát tỉ mỉ, không được đốt cháy giai đoạn. Bạn muốn dàn máy của mình vận hành êm ái, ít hư vặt và giữ trọn niềm tin với khách thuê? Hãy kiểm tra hệ thống làm mát ngay hôm nay hoặc gọi cho đội ngũ kỹ thuật của chúng tôi để được hỗ trợ kiểm tra tổng thể thiết bị tận nơi.
Quý khách vui lòng liên hệ theo số điện thoại đường dây nóng hoặc đến trực tiếp cửa hàng tại 15 TT38 KĐT Văn Phú, Phường Kiến Hưng, Thành phố Hà Nội.